တာလီဘန်များနှင့်လက်တွဲရန်အဆင်သင့်ဖြစ်နေပြီဟုတရုတ်ကပြောကြားခဲ့

ဝါရှင်တန် – အာဖဂန်တွင်အမေရိကန်၏စစ်ရေးကျဆင်းမှုကြောင့်တရုတ်သည်တာလီဘန်များနှင့်ဆက်ဆံရေး၌ရှေ့ဆက်ရန်အဆင်သင့်ဖြစ်နေပီး၊ဒါပေမယ့်နိုင်ငံခြားရေးမူဝါဒကျွမ်းကျင်သူများကပေကျင်းသည်လာမည့်ဖြစ်လာမည့်အရာများကိုစိုးရိမ်လျက်ရှိနေပြီးလာမယ့် အနာဂတ်အာဖဂန်အတွက်ကြီးမားသောလုံခြုံရေးနှင့်စီးပွားရေးကတိကဝတ်ကိုမမြှင့်တင်နိုင်ကြောင်းပြောကြားခဲ့သည်။

အမေရိကန်နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး Antony Blinken သည်အာဖဂန်နိုင်ငံ၏တိုးတက်မှုများနှင့် ပတ်သက်၍ တရုတ်နိုင်ငံအတိုင်ပင်ခံနှင့်နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး Wang Yi နှင့်တနင်္လာနေ့တွင်တွေ့ဆုံခဲ့သည်။သူတို့နှစ် ဦး သည်၎င်းတို့၏နိုင်ငံသားများအားလုံခြုံစိတ်ချရမှုရှိစေရန် လုံခြုံရေးအခြေအနေနှင့်နှစ်နိုင်ငံလုံခြုံရေးအသီးသီးဆွေးနွေးခဲ့ကြသည်ဟုနိုင်ငံခြားရေး၀န်ကြီးဌာနကပြောကြားခဲ့သည်။

တရုတ်သည်အာဖဂန်တာလီဘန်များနှင့်အဆက်အသွယ်မပြတ်ဘဲ အဆက်မပြတ်ဆက်သွယ်လျက်အာဖဂန်နိုင်ငံ၏အချုပ်အခြာအာဏာနှင့်တိုင်းပြည်ရှိပါတီအားလုံး၏ဆန္ဒကိုအပြည့်အ၀အခြေခံကာ အာဖဂန်ပြဿနာကိုနိုင်ငံရေးအရအဖြေရှာရန်အပြုသဘောဆောင်သောအခန်းကပါဝင်နေပါတယ်လို့ တရုတ်နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးဌာန ပြောရေးဆိုခွင့်ရှိသူအမျိုးသမီး Hua Chunying ကတနင်္လာနေ့သတင်းစာရှင်းလင်းပွဲတွင်ပြောကြားခဲ့သည်။

တရုတ်အစိုးရက တာလီဘန်များကိုအာဖဂန်၏တရားဝင်အစိုးရအဖြစ်ထောက်ခံကြောင်း သူမရဲ့၏နောက်ဆုံးပြောဆိုချက်များအရမြင်နိုင်သည်။

ဇူလိုင်လ ၂၈ ရက်နေ့တွင် Wang Yi သည်တာလီဘန်နိုင်ငံရေးအကြီးအကဲ Mullah Abdul Ghani Baradar နှင့် Tianjin တွင်တွေ့ဆုံခဲ့သည်။တရုတ်ကပြောတာက “အာဖဂန်တာလီဘန်များသည်ကျယ်ပြန့်ပီးအားလုံးပါ၀င်သောနိုင်ငံရေးဖွဲ့စည်းမှုကိုဖွဲ့စည်းရန်နိုင်ငံရေးပါတီများနှင့်တိုင်းရင်းသားလူမျိုးစုများနှင့်ပေါင်းစည်းနိုင်လိမ့်မည်”ဟုမျှော်လင့်ကြောင်းကြားခဲ့သည်။

အာဖဂန်ပြည်တွင်းစစ်အပြီးတွင်တရုတ်သည်၎င်း၏သံတမန်များကို ၁၉၉၃ ခုနှစ်တွင်ပြန်ခေါ်ခဲ့သည်။၁၉၉၆ တွင်အာဏာသိမ်းပြီးနောက်ဘေဂျင်းအစိုးရသည်တာလီဘန်များနှင့်တရားဝင်ဆက်ဆံရေးကိုဘယ်သောအခါမှထူထောင်ခဲ့ခြင်းမရှိပါဘူး။

“ နောက်ဆုံးတော့တရုတ်ကတာလီဘန် ဦး ဆောင်တဲ့အစိုးရကိုအသိအမှတ်ပြုလိမ့်မယ်လို့ငါထင်တယ်” ဟုအမေရိကန်ပြည်ထောင်စုဂျာမန် Marshall ရန်ပုံငွေအဖွဲ့ အကြီးတန်း transatlantic မှ Andrew Small ကပြောသည်။

တာလီဘန်တွေကသူတို့ဟာအာဖဂန်ကိုပြန်လည်တည်ဆောက်ရာမှာတရုတ်နဲ့ဆက်ဆံရေးကောင်းတည်ဆောက်ဖို့မျှော်လင့်ကြောင်းနဲ့အာဖဂန်ရဲ့နယ်မြေကိုတရုတ်ကိုထိခိုက်စေတဲ့ဘယ်တပ်ဖွဲ့ကိုမှအသုံးချခွင့်ပြုမှာမဟုတ်ဘူးလို့ပြောကြောင်း တရုတ်နိုင်ငံခြားရေး၀န်ကြီးဌာနပြောခွင့်ရအမျိုးသမီး Hua Chunying ကတနင်္လာနေ့သတင်းစာရှင်းလင်းပွဲမှာပြောပါတယ်။

ဘေကျင်းသည်တာလီဘန်တို့၏အပြုအမူများကိုကြိုဆိုနေသော်လည်း အမေရိကန်နုတ်ထွက်ပြီးနောက်ဖြစ်ပေါ်လာနိုင်သည့် အနုတ်လက္ခဏာလုံခြုံရေးနှင့်စီးပွားရေးထိခိုက်မှုအလားအလာကိုလည်းစိုးရိမ်ကြောင်းလဲ Small ကပြောကြားခဲ့သည်။

“ ဒါကတရုတ်ကအချိန်တစ်ခုကြာစိုးရိမ်နေတဲ့ရလဒ်ဘဲ” ဟု Small ကဗွီအိုအေကို Skype မှတဆင့်တနင်္လာနေ့တွင်ပြောကြားခဲ့သည်။ “ သူတို့ကတာလီဘန်တွေနဲ့တော်တော်လေးတင်းမာတဲ့ဆက်ဆံရေးရှိနေတုန်းဘဲ၊ အဲဒါကမဝေးတော့တဲ့အနာဂတ်မှာတရုတ်သြဇာလွှမ်းမိုးမှု (ဒါမှမဟုတ်) တရုတ်စီးပွားရေးကတိကဝတ်တွေလိုအသွင်ပြောင်းသွားမှာမဟုတ်ဘူး။ သူတို့ကရှေ့ဆက်သွားရမယ့်အရာတွေအတွက်တော်တော်စိုးရိမ်နေတယ် ”

တရုတ်၊ ရုရှားနှင့်ပါကစ္စတန်တို့နှင့်အတူအမေရိကန်သည်အာဖဂန်တွင်မည်သည့်အစိုးရမှအင်အားသုံးရယူခြင်းကိုထောက်ခံခြင်းမရှိကြောင်းပူးတွဲပြောကြားခဲ့သည်။

ထိုလေးနိုင်ငံသည်အာဖဂန်တွင်ငြိမ်းချမ်းသောအခြေချနေထိုင်မှု့ Extended Troika အဖွဲ့ဝင်များလဲဖြစ်သည်။

အာဖဂန်တွင်ငြိမ်းချမ်းသောနိုင်ငံရေးပြေလည်မှုရရှိရန်ဝါရှင်တန်နှင့်ပေကျင်းနှစ်ခုလုံးကစိတ်ဝင်စားကြောင်းဒေသတွင်းအကဲခတ်အချို့ကပြောသည်။ သို့သော် Small ကအမေရိကန်နှင့်တရုတ်တို့သည်ပြိုင်ဘက်ဆက်ဆံရေးသို့ဆက်လက် ဦးတည်နေပေမယ့် လွန်ခဲ့သောဆယ်စုနှစ်အတွင်းအတော်လေးနီးကပ်စွာအတူတကွလုပ်ဆောင်နိုင်ခဲ့တာပါ။

၀ါရှင်တန်အခြေစိုက်မဟာဗျူဟာနှင့်နိုင်ငံတကာလေ့လာရေးစင်တာမှနိုင်ငံတကာလုံခြုံရေးအစီအစဉ်၏ဒါရိုက်တာ Seth Jones အပါအ ၀ င်အခြားလေ့လာသုံးသပ်သူများသည်အာဖဂန်တွင်အမေရိကန်-တရုတ်ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှုဟာ ဘေဂျင်း၏ Belt and Road Initiative ၏အလယ်တွင် ပါဝင်ပတ်သက်တယ်လို့ဆိုပါတယ်။

“ အာဖဂန်မှာတရုတ်တွေနဲ့အနီးကပ်ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်ဖို့အမေရိကန်အတွက်အရမ်းခက်ခဲလိမ့်မယ်ထင်တယ်။ လူသားချင်းစာနာထောက်ထားမှုဆိုင်ရာ၊လူသားချင်းစာနာထောက်ထားမှုဆိုင်ရာရက်စက်မှုများ အပါအ၀င်အရပ်သားထိခိုက်မှုအနည်းဆုံး” စတာတွေပါဝင်တယ်လို့ဂျုံးစ်က Skype မှတဆင့်တနင်္လာနေ့တွင်ပြောကြားခဲ့သည်။

“ ဒါပေမယ့်အဖြစ်မှန်ကတော့တရုတ်တွေဟာအာဖဂန်မှာအမေရိကန်ထွက်ခွာနေတဲ့နေရာထဲကို၀င်ဖို့ကြိုးစားနေတယ်” ဟုဂျုံးစ်ကဆိုသည်။
ref:VOA
writer:The Geek Text

Arkarta.com Copyright © 2021 ကူးယူ ဖော်ပြခွင့် လုံးဝ ခွင့်မပြုပါ။
သတိပေးကြေညာချက်
Arkarta website မှတင်ဆင်တဲ့သတင်းနဲ့ဆောင်းပါးများကိုကူးယူတင်ဆက်ခြင်းလုံးဝခွင့်မပြုပါဘူးခင်ဗျာ။ကူးယူခြင်းတွေ့ရှိပါက Facebook instant articleသို့မဟုတ်Google Adsense monetization ဖြုတ်ခံရတဲ့အထိReportတင်မှာပါ။တခြားဟာများလဲတွေ့ရှိပါကအထက်ပါအတိုင်းလုပ်မှာပါ။တခြားနေရာများနှင့်Facebook pageသို့မဟုတ်ကိုယ်ပိုင်Profileမှာလဲကူးယူဖေါ်ပြခွင့်မပြုပါဘူး။မိတ်ဆွေတို့စိတ်ကြိုက်တိုက်ရိုက်share ခြင်းဖြင့်သာကူညီကြပါခင်ဗျာ။
မိတ်ဆွေတို့ရဲ့
Admin Team